Pylon the pressure against Wylfa

National Grid plans for a new overhead power line from the threatened Wylfa-B nuclear power station have met with stiff opposition. A public meeting held in Llangefni (February 5) told pro-nuke MP Albert Owen (Labour) in no uncertain terms that more overhead cables and unsightly pylons where not acceptable.

Locals on both sides of the Menai Strait are objecting to plans for a new line of pylons and power lines crossing from Anglesey to a sub station at Pentir near Bangor and their impact on the area of such outstanding natural beauty.

PAWB (People Against Wylfa B) sent the following letter to Albert Owen (Labour) and Rhun ap Iorwerth (Plaid Cymru)

Annwyl Albert,

Diolch am drefnu’r cyfarfod diweddar gyda’r Grid Cenedlaethol yn Llangefni. Diolch hefyd am y llythyr yn amlinellu’r bwriad i gael cyfarfod gydag Ofgem.

Roedd y cyfarfod yn ddiddorol iawn ac yn tanlinellu’r gwirionedd plaen bod codi llinell newydd o beilonau yn gwbl ddibynnol ar godi dau adweithydd niwclear newydd yn y Wylfa. Arwyddocaol iawn hefyd oedd bod unig gymeradwyaeth y noson wedi’i roi i’r wraig o Borthaethwy a eisteddai yn agos i’r cefn am ei hymosodiad clinigol ar y bwriad i godi adweithyddion niwclear newydd a’r cysylltiad rhwng hynny a rhes o beilonau yn hagru’r ynys.

Fel y gwyddoch mae’n siwr, methodd EDF unwaith eto ddoe, Chwefror 15 â chyhoeddi buddsoddiad ym mhrosiect Hinkley Point C a hynny am y degfed tro. Mae anghynaladwyedd y prosiect hwnnw bellach wedi cymell datganiad cyhoeddus gan Mr.Hiroaki Nakanishi, cadeirydd Hitachi yn Japan. Mae’n cyfaddef am y tro cyntaf y gallai Hitachi dynnu allan o brosiect Wylfa. Yn dilyn y stori honno yn y Sunday Telegraph bythefnos yn ôl, mae cyfweliad arall yn y Sunday Telegraph dyddiedig Chwefror 14 gydag Alan Raymant, Prif Weithredwr Horizon. O ddarllen rhwng y llinellau, mae’n amlwg bod Mr.Raymant wedi gwrando ar rybudd Mr.Nakanishi. Mae’n rhybuddio fel a ganlyn:-

“We have to look to widen the pool of investors as far as we can. We can’t just rely on state owned enterprises to provide that investment.”

Cyfeiriad yw hyn at fethiant prosiect Hinkley Point C gyda EDF o Ffrainc ym methu â sicrhau’r cyllid ar gyfer ariannu tua 65% o’r gwaith a chorfforaeth niwclear wladwriaethol o China yn talu’r gweddill. Ceisiodd EDF ddenu buddsoddiadu o gronfeydd pensiwn a chronfeydd cyfoeth sofran yn y Dwyrain Canol. Methiant llwyr oedd canlyniad yr ymdrechion hynny. Yn yr hinsawdd ariannol bydeang presennol, mae’n amlwg fod gan Mr.Nakanishi a hyd yn oed Mr.Raymant amheuon a fydd Hitachi/Horizon yn gallu denu buddsoddiadau preifat sylweddol i ariannu Wylfa B.

Ar i lawr mae’r diwydiant niwclear yn fydeang. Mae gan y diwydiant broblem fawr yn rhyngwladol gyda delio â’r gwastraff ymbelydrol gwenwynig a gynhyrchwyd dros yr hanner canrif ddiwethaf, heb sôn am ychwanegu at y cur pen hwnnw gyda gwastraff dwy waith poethach a dwy waith mwy ymbelydrol o adweithyddion posibl fel EPR, AP1000 ac ABWR Hitachi.

Mae’n eithaf tebygol y bydd pwerdy biomas safle Aliwmimiwm Môn ar ei draed ac yn cynhyrchu trydan a chreu swyddi yn lleol tra bydd difftyg diddordeb gan fuddsoddwyr newn technoleg beryglus, hen ffasiwn ac eithriadol ddrud adweithyddion niwclear fel EPR, AP1000 ac ABWR. Fel y dywedodd Rhodri Morgan a Jane Davidson ar sawl achlysur, mae gan Gymru’r gallu i gynhyrchu dwbl y trydan sydd ei angen arnom fel cenedl o ffynonellau adnewyddol yn unig. Dyna’r llwybr y dylai pob gwleidydd ei ddilyn er budd ein hamgylchedd, cenedlaethau presennol ac yn bwysicach fyth er mwyn cenedlaethau’r dyfodol.

Yn gywir,
Dylan Morgan
PAWB, Pobl Atal Wylfa B/People Against Wylfa B

copi i: Rhun ap Iorwerth AC